Meyer Haber | Meyerhaber.com

Yer kabuğunda en bol bulunan iki elementden Silis ve Oksijenin etkileşmesi sonucu oluşan silisoksit kimyasal bir bileşiktir, Sıcaklık, basınç ve doğal etkenler şeklini bozarak başka şekiller almasına sebep olabilir. kristal veya belirli bir kristal düzene sahip olmayan yapıda olmak üzere iki çeşittir. Aynı anda birden fazla kristal yapıları ise kristal silis; alfa kuvars, beta kuvars, tridimit, kristalobalit, keatit, koesit, sisthovite ve moganit şeklinde bulunur.

Silis genellikle kumtaşı, silis kumu veya granit olarak doğada bulunan en sert madenlerden biridir. Bu nedenle sanayi tesislerinde, iş makinesi çalışan zeminlerde, yüksek aşınma dayanımının gerektiği yerlerde, ayrıca asitlerden etkilenmeyen yapısı nedeniyle inşaatlarda ve yapı kimya malzemeleri üretiminden, cam üretimine, seramik üretiminden, döküm kalıplarının hazırlanmasına, silikon üretiminden, tekstilde kot taşlanmasına kadar değişik şekillerde yararlanılır.

Dünyada çok sayıda işçi bu silis tozuna başta madenin çıkartılması ve işlenmesi olmak üzere, İnşaat sektörü, dökümhane sanayisinde, aşındırıcı püskürtme operasyonlarında, boyama, kaplama, cam, kozmetik, plastik ve temizlik ürünlerinde olmak üzere yüksek risk oranlı çeşitli sektörlerde çalışanlar kullanılan malzemelerin ve ürettikleri ürünlerin içerisinde ve yaygın olarak doğada bulunmasından dolayı silis tozuna solunum yoluyla maruz kalmaktadır. Çalışanlar bunun sonucunda silikoz hastalığına yakalanmaktadır. Mesleki açıdan silis tozuna maruz kalmak ciddi ancak çoğu zaman önlenemeyen bir sağlık sorunu olmaktadır. Silikoz doğal olarak meydana gelen bir hastalık değildir. Çalışanların solunum yaptığı havada bulunan silis kristallariyle aynı ortamda gerekli tedbirleri almadan çalışmaları sonucu ortaya çıkmaktadır. Silis tozu vucutda daha hassas bölgeler olan gözler, burun ve boğaz da tahrişe neden olur. Eğer silis tozuna aşırı derece de maruz kalınırsa ciğerlere sürekli silis tozu giderse akciğer dokusunda hasara neden olabilir. Sonuç olarak sayısı bilinmeyen veya raporlanmayan birçok işçi ölümlerinin sebebi silis tozuna bağlı olarak akciğer kanseri, silikozis, tüberküloz, ve scleroderma gibi hastalıklar neden olur.

Silikoz hastalığı aşağıdaki gibi bir dizi faktöre bağlıdır:
•   Miktara ve toz türünün içeriği
•   Serbest silis tozu yüzdesi
•   Silisin doğal hali
•   Silis parçacıkların boyutu
•   Maruz kalma süresi
•   Bireyin doğal vücut direncini
•   Enfeksiyon (gibi) bozan faktörlerin varlığı veya yokluğu.

Çeşitli denetimlerle ile silis tozuna maruz kalma önlenmeye çalışılsa da birçok sanayide bunu başlangıcından sorunu ortadan kaldırmaya yönelik kontrol yöntemi kullanılmaktadır. Ayrıca solunabilir silis tozu limitlerini dengede tutabilmek için birçok analitik ve örnekleme yöntemleri kullanılmaktadır.
Ancak önemli olan maruz kalmanın en düşük seviyede tutmak veya tüm bu maruz kalmayı ortadan kaldırabilecek bir yöntem bulmaktır.

Solunum Koruyucu maske kullanımı son çare olarak kullanılmalıdır. Silis tozunun yoğunluğuna ve maruz kalamaya göre çeşitli koruyucu maske mevcutdur. Her durumda ekipman doğru büyüklükte seçilmeli, temizliği yapılmalı ve kontrol edilmeli.

Havada toz seviyeleri yetkili bir kişi tarafından takip edilmelidir. Silis toz (solunabilir kuvars) için poz sınır 0,1 mg/m3 dür. Ancak, inşaat siteleri gibi alanlarda maruz kalma düzeyleri çok değişkenlik gösterir ve Ölçüm değerlerinin sonucu çalışılan alana ve yapılan işe göre farklılık göstercektir.
Maske Önerileri (NIOSH)

0.5 mg / m 3 'e kadar: (AFP = 10), Herhangi Bir) çeyrek dışında bir solunum N95, R95, veya (N95, R95 de dahil olmak üzere filtre P95 ve P95 facepieces filtreleme ile donatılmış partiküler-maskesi maskeler.

1,25 mg / m 3 'e kadar: AFP = 25) herhangi bir güç, hava, yüksek verimlilik ile solunum arındırıcı partikül filtresi
(AFP = 25) Herhangi bir verilen hava solunum sürekli bir akış modunda işletilen

2.5 mg / m 3: 'e kadar: (AFP = 50) Herhangi bir hava, tam bir arındırıcı-N100, R100, veya P100 filtreli yüz maskesi,(AFP = 50) herhangi bir güç, bir hava-dar yüz ve yüksek verimlilik ile solunum arındırıcı partikül filtresi
50 mg / m 3 'e kadar: (AFP = 1000) Herhangi bir verilen hava solunum bir basınçta işletilen isteğe bağlı veya diğer pozitif basınç modu